Cluster C

Afhankelijke Persoonlijkheidsstoornis

Iemand met een afhankelijke persoonlijkheidsstoornis ziet zichzelf als minderwaardig, waardeloos en vooral hulpeloos. In contact met anderen stellen ze zich afhankelijk op en cijferen zichzelf snel weg. Ze hebben vaak één persoon waar ze bescherming zoeken, dit lost de problemen echter niet op.

De persoon:

• Is niet in staat om alledaagse beslissingen te nemen zonder de uitgebreide hulp van een ander

• Heeft anderen nodig om de verantwoordelijkheid voor zijn leven (voor een groot deel) over te nemen

• Heeft moeite met het geven van een eigen mening, uit angst om verlaten te worden

• Heeft een gebrek aan zelfvertrouwen en daardoor moeite om zelfstandig ergens aan te beginnen

• Heeft veel behoefte aan verzorging en steun van anderen

• Zal na de beëindiging van een intieme relatie vluchten in de relatie met een nieuwe partner als bron van zorg en ondersteuning

• Is bang dat hij aan zijn lot zal worden overgelaten

Ontwijkende Persoonlijkheidsstoornis

Iemand met een ontwijkende persoonlijkheidsstoornis hebben, in tegenstelling tot iemand met een schizoïde persoonlijkheidsstoornis, wel degelijk behoefte aan sociaal contact. Ze ervaren in het contact met anderen echter veel angst. Angst voor afwijzing, vernedering of verlating bijvoorbeeld. De klachten lijken op die van sociale fobie, de problemen bij een ontwijkende persoonlijkheidsstoornis zijn echter veel diepgaander en hardnekkiger.

De persoon:

• Vermijden contact met anderen omdat ze bang zijn voor kritiek, afkeuring en afwijzing

• Vindt het onprettig met anderen om te gaan wanneer hij niet zeker weet of de ander hem aardig vindt

• Gaat intieme relaties uit de weg, uit angst voor kritiek, afkeuring en afwijzing

• Voelen zich in nieuwe situaties geremd omdat ze het gevoel hebben dat ze tekortschieten

• Mensen tekort te schieten in sociale vaardigheden, voelen zich onaantrekkelijk en minderwaardig aan anderen

Dwangmatige Persoonlijkheidsstoornis

Iemand met een dwangmatige persoonlijkheidsstoornis is er perfectionistisch, precies, en hecht veel waarde aan details. Orde en netheid is een van de belangrijkste dingen. Ze doen het liefst zoveel mogelijk zelf omdat ze dan zeker weten dat het goed gebeurt, hoewel ze aan de andere kant vaak twijfelen aan hun eigen kunnen. Ze vinden het oordeel van een ander erg belangrijk en kunnen hier lang over piekeren. Belangrijke kenmerken van een dwangmatige persoonlijkheidsstoornis:

• Constant bezig zijn met regels, lijsten, organisatie, schema’s, die zover gaan dat ze het doel uit het oog hebben verloren

• Een perfectionisme dat zover gaat dat een taak met grote moeite voltooid kan worden, en er weinig tijd over blijft voor bijvoorbeeld hobby’s en vriendschappen

• Overdreven gewetensvolheid en erg rigide en star wat betreft het naleven van normen en waarden

• Moeite of niet in staat om voorwerpen die geen betekenis of waarde hebben weg te gooien

• Moeite om taken te delegeren of samen te werken met een ander, behalve wanneer ze het precies op de manier van de cliënt zelf doen

• Gierigheid, zowel ten opzichte van zichzelf als anderen.

• Rigiditeit en koppigheid.